Rozwód i rozpad rodziny – jak oswoić dziecko z sytuacją?

Rozwód to szczególne wydarzenie dla całej rodziny. Trudne emocje odczuwają nie tylko rodzice, ale również dzieci. W jaki sposób można przetrwać bolesny okres? Jak oswoić dziecko z nieznaną mu sytuacją? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym poradniku.

Dlaczego rozwód rodziców jest trudny dla dziecka?

Rozwód, czyli wyrok sądu unieważniający małżeństwo, stwarza spore obciążenie emocjonalne dla najbliższego otoczenia. Bardzo często proces ten jest bolesny i męczący dla rodziców, co naturalnie odczuwają również dzieci. Najczęstszymi powodami decyzji o rozwodzie jest brak zaufania, problemy z pieniędzmi, a także nasilające się konflikty. Często rozwód poprzedzony jest okresem separacji, w trakcie którego małżonkowie mają szansę przemyśleć, jakie będą ich dalsze decyzje. Po podjęciu decyzji o braku zasadności małżeństwa, para decyduje zwykle się podjąć kroki prawne.

Po rozstaniu rodziców dziecko często nie potrafi się odnaleźć w nowej sytuacji. Stres, napięcie i niezrozumienie sytuacji sprawia, że dziecko często wycofuje się i martwi o relację z rodzicami. Niejednokrotnie jest ono zaangażowane w istniejące konflikty małżeńskie, które trwały jeszcze na długo przed rozstaniem opiekunów. To dodatkowy czynnik, który może pogłębić problemy dziecka na skutek rozstania rodziców. A skutki takiej sytuacji mogą być bardzo poważne – bywa, że odbija się to na relacjach z rówieśnikami, powoduje problemy w nauce, problemy wychowawcze, dolegliwości psychosomatyczne, a nawet depresję u dzieci.

Jak przygotować dziecko do rozwoju rodziców?

Zredukowanie negatywnych skutków rozwodu jest możliwe dzięki stopniowej zmianie sytuacji. Jak twierdzą psychologowie rodzinni, partnerzy, którzy planują zakończenie małżeństwa, powinni porozmawiać na ten temat ze swoim dzieckiem, by dać mu szansę oswoić się z sytuacją.

Oprócz rozmowy rodziców z dzieckiem, warto też pamiętać o kilku dodatkowych aspektach:

• Dziecko powinno mieć możliwość porozmawiania o swojej sytuacji z kimś bliskim. Może być to zarówno krewny, jak i nauczyciel czy kolega. Ważnym jest, by temat rozwodu rodziców nie był dla dziecka i jego bliskiego tajemnicą.
• Rodzice powinni oddzielić problemy małżeńskie od spraw rodzicielskich. Dziecko powinno móc swobodnie kontaktować się zarówno z ojcem, jak i matką.
• Dziecko często jest związane emocjonalnie z obojgiem rodziców. Z tego powodu nie czuje się dobrze, gdy musi opowiedzieć się za jedną ze stron. Dziecko powinno być więc chronione przed sytuacją, w której musi brać odpowiedzialność za decyzję dorosłych.
• Gdy rodzice są pewni chęci rozwodu, powinni porozmawiać na ten temat ze swoim dzieckiem. Szczera rozmowa umożliwia wyjaśnienie dziecku, że taka sytuacja nie jest spowodowana jego zachowaniem.
• Po rozwodzie dziecko nie powinno obarczać się winą za niepowodzenie w związku swoich rodziców i odczuwać lęku przed odrzuceniem ze strony matki lub ojca. To kolejny powód, dla którego warto przeprowadzić z dzieckiem spokojną rozmowę na temat trudnej sytuacji.

W jaki sposób jeszcze można oswoić dziecko z rozwodem?

Dobrym sposobem na wsparcie dziecka w procesie rozwodowym rodziców jest skorzystanie z usług psychoterapeuty. Spotkania ze specjalistą można zacząć zarówno na etapie separacji, jak i po zakończeniu rozwodu. W komfortowych warunkach i przy wsparciu psychologa rodzice będą mogli łatwiej wytłumaczyć dziecku powody swojej decyzji. Samo dziecko zaś będzie miało szansę lepiej zrozumieć sytuację, zaakceptować ją i szybciej zaadaptować się do nowych warunków.

Tego typu sesje mogą okazać się korzystne nie tylko dla dziecka, ale również dla jego rodziców. Często przed rozwodem partnerzy kłócą się, obwiniają o wszystko i nie poświęcają zbyt wiele uwagi swojemu dziecku. Z tego powodu młodszy domownik martwi się o swoje relacje z rodzicami. Podczas rozmów z psychologiem istnieje duże prawdopodobieństwo, że rozwodzący się małżonkowie zapanują nad emocjami i będą mogli lepiej skupić się na potrzebach swojego dziecka.

Jak pomóc dziecku po rozwodzie rodziców?

Warto unikać określonych komunikatów i sytuacji. Po pierwsze, mówiąc o byłym partnerze, rodzic powinien zachować neutralność. Podkreślanie negatywnych uczuć na temat eksmęża lub żony może spowodować w dziecku chęć bycia lojalnym, pomimo odwrotnego zdania. To niebezpieczna sytuacja, która może doprowadzić do poważnych problemów.

Rozwód rodziców jest niezwykle trudnym momentem w życiu każdego dziecka. Aby pomóc mu przejść przez ten trudny okres, warto skorzystać z pomocy psychoterapeuty. Jeśli rodzice czują, że dadzą sobie z tym radę sami – powinni pamiętać o szczerej komunikacji i oddzielaniu spraw małżeńskich od relacji z dzieckiem.